القاضي سعيد القمي
109
اسرار العبادات و حقيقة الصلوة ( فارسى )
وضيع حرمته بتعلق قلبه لسواه في حال سجوده فاسجد سجود متواضع للّه ذليل علم أنه خلق من تراب يطأه الخلق وانه ركب من نطفه يستقذره كل أحد وقد جعل اللّه معنى السجود سبب التقرب اليه بالقلب والسر والروح فمن قرب منه بعد من غيره الا يرى في الظاهر أنه لا يستوى حال السجود الا بالتوارى عن جميع الأشياء والاحتجاب عن كل ما تراه العيون كذلك امر الباطن فمن كان قلبه متعلقا في صلاته بشيء دون اللّه فهو قريب من ذلك الشيء بعيد عن حقيقة ما أراد اللّه منه في صلاته قال اللّه عز وجلّ ما جعل اللّه لرجل من قلبين في جوفه « 1 » وقال رسول اللّه صلى اللّه عليه وآله قال اللّه لا اطلع على قلب عبد
--> ( 1 ) حضرت بىچون كه ترا نعمت هستى داده در درون تو جز يك دل ننهاده تا در محبت أو يكروى باشى ويك دل واز غير أو معرض وبر أو مقبل نه اينكه يك دل را بصد پاره كنى وهر پاره را در پى مقصدى آواره اى آنكه بقبله وفا روست ترا * بر مغز چرا حجاب تن پوست ترا دل در پى اين وآن نه نيكوست ترا * يك دل دارى بس است يك دوست ترا تفرقه عبارت از آن است كه دل بهواسطه تعلق بأمور متعددة پراكنده سازى وجمعيت آنكه از همه به مشاهدهء واحد پردازى جمعى گمان كردند كه جمعيت در جمع أسباب است در تفرقه ابد بماندند فرقهء بيقين دانستند كه أسباب از أسباب تفرقه است دست از همه افشاندند اى در دل تو هزار مشگل ز همه * مشگل شود آسودهتر أول ز همه چون تفرقه دل است حاصل ز همه * دل را به يكى سپار وبه گل ز همه اى سالك ره سخن ز هر باب مگوى * جز راه وصول رب أرباب مپوى چون علت تفرقه است أسباب جهان * جمعيت دل ز جمع أسباب مجوى اى دل طلب كمال در مدرسه چند * تكميل أصول وحكمت وهندسه چند هر فكر كه جز ذكر خدا وسوسه است * شرمى ز خدا بدار اين وسوسه چند حق سبحانه تعالى همه جا حاضر است ودر هر حال بظاهر وباطن همه ناظر زهى خسارت كه تو ديده از لقاى أو برداشته سوى ديگر نگرى وطريقه رضاى أو بگذاشته راه ديگرى سپرى